Bezpieczniki topikowe jako zabezpieczenie zasilania falowników

Do grupy łączników samoczynnych zaliczyć należy również bezpieczniki, których zadania w zasadzie podobne są do zadań spełnianych przez opisane poprzednio wyłączniki; polegają one mianowicie na samoczynnym zabezpieczeniu odbiorników i instalacji przez przerwanie obwodu przy występowaniu prądów o natężeniach zagrażających całości tych urządzeń. Przerwanie obwodu w tych przyrządach następuje na skutek przetopienia się elementu bezpiecznika, zwanego wkładką topikową, co porównać można z jednorazowo działającym wyłącznikiem samoczynnym z wyzwalaczami nadmiarowymi. W przypadku powstania przeciążenia lub zwarcia w obwodzie następuje nadmierny przyrost temperatury topika, który pod wpływem dynamicznego działania prądu ulega przewężeniu i przerwaniu. Tworzy się łuk elektryczny, który rozpyla i zamienia w parę element topikowy, przerywając zabezpieczony obwód. W zależności od konstrukcji, bezpiecznik składa się z dwóch, trzech lub więcej części. Zasadniczym elementem we wszystkich konstrukcjach jest wymienna wkładka topikowa, której budowa zależy od konstrukcji bezpiecznika. Ponieważ przy przepływie przez bezpiecznik nadmiernego prądu i związanym z tym gaszeniu powstałego łuku wydzielają się w obrębie bezpiecznika znaczne ilości ciepła, budowa bezpiecznika powinna umożliwić odprowadzenie tego ciepła bez uszkodzenia samego bezpiecznika, w przeciwnym bowiem razie ulegnie on eksplozji, a nie wygaszony łuk może się przerzucić poza jego obręb, wywołując dalsze zwarcie w sieci i związane z tym niebezpieczeństwo powstania ciężkich uszkodzeń, a nawet pożarów. Zdolność wygaszania powstałego łuku bez uszkodzenia bezpiecznika nosi nazwę zdolności wyłączalnej. Zdolność bezpiecznika do przerywania nadmiernych prądów w bardzo krótkim czasie, nie wystarczającym do osiągnięcia przez prąd jego maksymalnych wartości, wykorzystywana zostaje bardzo często do ograniczania prądu zwarciowego, zabezpieczając urządzenia przed skutkami zjawisk dynamicznych i cieplnych tego prądu. W ten sposób zabezpieczane są m. in. wyłączniki samoczynne o zbyt małej zdolności wyłączalnej.

Wspomnianą wyżej zdolność wyłączania wielkich mocy posiadają nie wszystkie spotykane w praktyce konstrukcje bezpieczników topikowych. W praktyce codziennej spotykane są zazwyczaj bezpieczniki, od których — ze względu na charakter ich pracy — nie wymaga się tych cech, gdyż pracują one zazwyczaj w sieciach (instalacje domowe), w których moce zwarcia nie osiągają wielkich wartości.

W instalacjach przemysłowych przy wielkich prądach znamionowych które pobierają falowniki oraz dużych przekrojach przewodów zasilających, stosowanie tzw. bezpieczników wielkiej mocy staje się koniecznością. W praktyce występują więc dwa rodzaje bezpieczników: instalacyjne i wielkiej mocy.

Bezpiecznik instalacyjny (gwintowy). Składa się on z porcelanowego gniazda bezpiecznikowego z komorą do umieszczenia wkładki topikowej oraz wstawki dolnej, zaopatrzonej w zaciski do podłączania przewodów. Komora gniazda zaopatrzona jest w pierścień z gwintem do wkręcania główki bezpiecznikowej przytrzymującej wkładkę topikową. Kształt gniazda jest różny w zależności od zastosowania bezpiecznika. Wstawka dolna, wkładana’ do gniazda, uniemożliwia założenie wkładki topikowej o wyższym prądzie znamionowym od przewidzianego dla danego gniazda. Wykonana jest z porcelany i posiada sworzeń do umocowania wstawki na dnie komory gniazda. Wkładka topikowa składa się z rurki porcelanowej zaopatrzonej na obu końcach w styki dociskowe. Wewnątrz rurki mieści się drucik topikowy otoczony ze wszystkich stron gasiwem ziarnistym lub proszkiem wchłaniającym pary metalu i chłodzącym łuk. Wkładka topikowa wyposażona jest we wskaźnik zadziałania sygnalizujący jej stan. Wskaźnik składa się z barwnego metalowego oczka przymocowanego do cienkiego drucika (sygnalizacyjnego) wykonanego z materiału o wysokiej oporności i połączonego równolegle z topikiem. Ze względu na znaczną różnicę oporności przepala się przede wszystkim drucik topikowy, po nim zaś drucik sygnalizacyjny. Umieszczona pod oczkiem sprężynka wyrzuca je na zewnątrz i wskazuje w ten sposób zadziałanie wkładki. Różnym prądom znamionowym wkładek topikowych odpowiadają różne umowne barwy oczek.

Do zamknięcia wkładki topikowej w komorze gniazda oraz uzyskania dostatecznie trwałych styków między wstawką dolną, wkładką* topikową a ~samą główką służy główka bezpiecznikowa wykonana z porcelany i zaopatrzona w gwintowaną tulejkę do wkręcania w pierścień gniazda bezpiecznikowego.

VN:F [1.9.22_1171]
Oceny: 8.0/10 (2 głosów)
VN:F [1.9.22_1171]
Oceny: 0 (z 0 głosów)